Alle nieuws

In de persLa Jaune et la Rouge, Polytechnique Paris

Betalingssoevereiniteit: Europa voor de uitdaging van orchestratie en artificiële intelligentie

Vertaling van het origineel, gepubliceerd in het Frans.

Download pdf

Volgens Guillaume Flies, topman van ByQwest, treedt Europa een beslissende fase van zijn financiële en technologische geschiedenis binnen. Met het STELLA-initiatief verdedigt hij het idee dat de echte inzet van betalingen niet langer alleen bij de betaalmiddelen zelf ligt, maar bij het vermogen om de stromen, regels en beslissingen die ze sturen slim te orchestreren. Nu Agentic Commerce opkomt en AI-agenten binnenkort zelfstandig transacties kunnen aansturen, moet Europa volgens hem dringend opnieuw grip krijgen op de strategische lagen van zijn financiële infrastructuur. Zonder industriële langetermijnvisie, zonder aangepaste financiering en zonder beheersing van de kritieke architecturen dreigt het continent sterk te blijven in de uitvoering… maar marginaal in de besluitvorming.

U spreekt over financiële soevereiniteit. Is dat vandaag een concrete kwestie of nog een eerder abstract begrip in Europa?

STELLA is een initiatief van ByQwest dat voortkomt uit een eenvoudige vaststelling. Betalen is niet langer alleen een uitvoeringsmechanisme, het wordt geleidelijk een orchestratiefunctie. In de huidige digitale architecturen is het afwikkelen van een transactie al meer dan een laatste handeling. Morgen, met de opkomst van vormen van Agentic Commerce, zullen software-agenten die handelen in naam van particulieren, bedrijven of platformen een rail kunnen kiezen, een context kunnen afwegen, een transactiereeks kunnen starten, de conformiteit ervan kunnen controleren en vervolgens de reconciliatie kunnen organiseren. Het onderwerp is dus niet langer alleen de betaling. Het is de intelligentie die haar aanstuurt.

Daar situeert STELLA zich. Niet als zoveelste technologische belofte, noch als modern klinkend discours bovenop het bestaande, maar als een technische denkoefening over een vraag die beslissend is geworden: hoe ontwerp je een orchestratielaag die huidige en toekomstige betaalrails kan verbinden, binnen een kader dat robuust, verklaarbaar, controleerbaar en verenigbaar is met de Europese vereisten? Naarmate de stromen meer verspreid, meer contextueel en morgen mogelijk autonomer worden, wordt de beheersing van die tussenlaag minstens even strategisch als de beheersing van de instrumenten zelf.

Zo begrepen is financiële soevereiniteit geen abstract begrip meer. Ze verwijst naar een heel concreet vermogen: de kritieke lagen waar de werkelijke beslissingen vallen begrijpen, besturen en richting geven.

Waarom kan Europa zijn afhankelijkheden wel benoemen… maar heeft het zoveel moeite om ze te corrigeren?

Zolang Europa zich alleen richt op het zichtbare betaalmiddel, beschrijft het zijn kwetsbaarheden correct, maar pakt het nog onvoldoende de plaatsen aan waar ze werkelijk ontstaan.

Dat is een van zijn hardnekkigste paradoxen. Europa kan zijn afhankelijkheden benoemen maar heeft moeite om ze te corrigeren, omdat het op kritieke infrastructuur nog te vaak de denkpatronen van lichte innovatie toepast: snelle iteratie, schaars kapitaal, versnipperde initiatieven, een korte financieringshorizon en een voortdurende afweging tussen demonstratie en industrialisering. Dat model past bij perifere lagen. Het schiet tekort zodra het gaat om infrastructuur die tegelijk veerkracht, certificering, conformiteit, continuïteit van dienstverlening, interoperabiliteit en kritieke massa vereist.

De methodologische fout is dan bijna altijd dezelfde. Men vraagt structurerende systemen om de maatstaven van consumentensoftware te volgen en stelt vervolgens vast dat ze onaf, afhankelijk of ondergekapitaliseerd blijven.

Kritieke infrastructuur wordt nog altijd gefinancierd als start-ups. Welke fouten levert dat concreet op?

Dat model past bij perifere lagen. Het schiet tekort zodra het gaat om infrastructuur die tegelijk veerkracht, certificering, conformiteit, continuïteit van dienstverlening, interoperabiliteit en kritieke massa vereist.

De methodologische fout is dan bijna altijd dezelfde. Men vraagt structurerende systemen om de maatstaven van consumentensoftware te volgen en stelt vervolgens vast dat ze onaf, afhankelijk of ondergekapitaliseerd blijven.

Waar zit de afhankelijkheid echt wanneer een Europeaan betaalt, online of in een winkel?

Wanneer een Europeaan vandaag betaalt, online of in een winkel, is de echte afhankelijkheid geen enkel punt, ze is systemisch en verspreid. Ze zit in internationale schema’s, in bepaalde acceptatielagen, in het beheer van technische standaarden, in transactiegegevens, in het vermogen om te beslissen welke rail in welke context wordt gebruikt, en steeds meer in de software-intelligentie die het geheel zal organiseren.

De vraag is niet om het nut van de grote wereldwijde infrastructuren te ontkennen, noch om een onproductieve afscherming te verdedigen. De vraag is of Europa een loutere uitvoeringszone wil blijven of opnieuw een plek wil worden waar de beslissende architecturen worden ontworpen.

In dat licht verdienen de Europese initiatieven die de autonomie van het continent versterken erkenning. European Payments Initiative en Wero maken deel uit van een noodzakelijke beweging: Europa een coherenter vermogen geven voor alledaagse betalingen. Hun rol is belangrijk. Maar hun doel is niet dat van STELLA.

Financiële soevereiniteit verwijst naar een heel concreet vermogen: de kritieke lagen waar de werkelijke beslissingen vallen begrijpen, besturen en richting geven.

Guillaume Flies, topman van ByQwest

Het gaat er niet om projecten van verschillende aard tegenover elkaar te zetten, maar om te erkennen dat ze elkaar aanvullen. Waar een pan-Europees betaalinitiatief zich bezighoudt met het instrument, de acceptatie en het gebruik, werkt STELLA op het niveau van de orchestratie: hoe verbind je in één architectuur meerdere rails, ook Europese, volgens regelgevende, economische, contextuele en morgen agentische beperkingen?

Het doel is dus niet om het ene project door het andere te vervangen, maar om de logische laag voor te bereiden waarmee Europese oplossingen ten volle kunnen worden ingezet in de systemen van morgen.

Het idee van AI-agenten die massale betaalstromen aansturen lijkt misschien ver weg. Gebeurt het elders al?

Het idee van AI-agenten die massale betaalstromen aansturen kan nog speculatief lijken. Dat is het steeds minder.

Wat zich aftekent is niet gewoon meer automatisering, een al oud verschijnsel, maar de overgang naar systemen die een situatie kunnen interpreteren, tussen verschillende opties kunnen kiezen, binnen beperkingen kunnen uitvoeren en vervolgens hun eigen handelen kunnen documenteren.

Zodra een agent namens een gebruiker of een organisatie kan reserveren, kopen, betalen, terugbetalen, verantwoorden, onderhandelen of een uitgave kan verdelen, is betalen geen eindhandeling meer. Het wordt een taal van machtigingen, limieten, bewijzen, verantwoordelijkheden en economische prioriteiten.

Als Europa wacht tot deze toepassingen volledig zijn uitgekristalliseerd voordat het zich ermee bezighoudt, zal het niet langer op de architectuur ingrijpen. Het zal alleen nog op de gevolgen ervan ingrijpen.

Mist Europa een sleutelmoment, of heeft het nog de middelen om opnieuw de controle te nemen?

Toch is de achterstand niet definitief. Europa behoudt belangrijke troeven: diepgaande regelgeving, wetenschappelijke en technische kwaliteit, een solide bankbasis, normerend vermogen, en de uitmuntendheid van zijn ingenieurs en van een deel van zijn infrastructuur.

Maar het moet aanvaarden dat ogenschijnlijke neutraliteit op korte termijn op deze terreinen geen strategie is. Opnieuw de controle nemen betekent niet alles terughalen of alles afsluiten. Het betekent de lagen herkennen waar autonomie beslissend is, bereid zijn daar geduldig kapitaal in te steken, en industriële visie, regelgevende discipline en technologische ambitie nauwer op elkaar afstemmen.

U spreekt over een gebrek aan langetermijnvisie. Wie zou die visie vandaag moeten dragen: de staten, Europa of de investeerders?

Wie moet die visie dragen? De staten alleen zullen niet volstaan, en de markt alleen zal er niet in voorzien.

De staten beschikken over strategische legitimiteit. Europa over een vermogen tot coördinatie en standaardisering. De industrie over operationeel inzicht. De investeerders over het vermogen om te versnellen. Maar een gemeenschappelijke taal tussen die werelden ontbreekt nog.

Moeten we, in de lijn van Joseph Stiglitz, aanvaarden dat de markt alleen deze uitdagingen nooit zal financieren?

Daarom blijft het werk van Joseph Stiglitz hier volkomen relevant: een markt die aan zichzelf wordt overgelaten, financiert structureel te weinig de activa waarvan de collectieve waarde groter is dan het onmiddellijke private rendement.

Heel wat kritieke infrastructuur behoort precies tot die categorie. De conclusie is niet dat privékapitaal moet worden uitgesloten. Het is de noodzaak van kaders die dit kapitaal kunnen sturen zonder strategische activa een tijdshorizon op te leggen die te kort is voor hun aard.

Een beroep doen op „visionaire” internationale fondsen: een pragmatische oplossing… of een bekentenis van zwakte?

In die logica is een beroep op werkelijk visionaire internationale fondsen niet noodzakelijk een bekentenis van zwakte. Het kan getuigen van helder pragmatisme, op voorwaarde dat Europa weet wat het wil behouden: bestuur, beslissingsbevoegdheid, de vestigingsplaats van bepaalde kritieke functies, beheersing van de architectuur en de samenhang van het industriële traject.

Het gaat minder om de geografische herkomst van het kapitaal dan om het duurzaam behouden van de hefbomen van soevereiniteit.

Als er niets verandert, hoe ziet het Europa van de betalingen er over tien jaar uit?

Als er niets verandert, kan het Europa van de betalingen over tien jaar respectabel blijven in de uitvoering, maar marginaal in de besluitvorming.

Het zou goede ingenieurs blijven voortbrengen, betrouwbare systemen blijven uitbaten en verfijnd blijven reguleren, terwijl het aan anderen overlaat om de dominante architecturen, de orchestratiemotoren, de standaarden van Agentic Commerce en de beslissende schaalvoordelen te bepalen.

Met andere woorden: aanwezig in de werking, afwezig aan het stuur.

Het doel van STELLA, een initiatief van ByQwest, is precies om die stille achteruitgang te vermijden. Niet met commentaar, maar met engineering. Een Europese orchestratielaag ontwerpen die kan samenwerken met bestaande en toekomstige rails, de regelgevende vereisten kan integreren zonder innovatie af te remmen, en een omgeving kan voorbereiden waarin betaalstromen steeds vaker door intelligente systemen worden gekozen, gestuurd en gecontroleerd.

Op het vlak van soevereiniteit ligt de keuze niet tussen openheid en afsluiting. Ze ligt tussen de orchestratie van morgen ondergaan of ze mee helpen schrijven.

www.byqwest.com

Perscontacten

ByQwest

Rose Van den Ende

Strategic Development Lead

rose@byqwest.com
Download pdf